कथा : उचाइ र उमंग

मनोज बख्रेल
लालबन्दी –९, सर्लाही

प्रतिनिधि सभा निर्वाचन–२०८२ सकिएको केही दिन भएको थियो।
देशभरि जित्नेहरूको उत्सव थियो। बाजा, माला, अबिर र भाषणहरूको लहर चलिरहेको थियो।
त्यस्तै एकजना नयाँ निर्वाचित नेता पनि थिए।
पहिलोपटक ठूलो मतान्तरले जितेका।
समर्थकहरू उनलाई “अब देश बदल्ने नेता” भनेर उचालिरहेका थिए।
दिनभरि सम्मान, स्वागत र बधाई कार्यक्रम चल्थ्यो।
राति उनी थाकेर घर फर्कन्थे तर मनभित्र एउटा अनौठो गर्व पलाउँदै थियो—
“अब म शिखरमा पुगेँ।”
एकदिन उनका पुराना गुरुजस्तै एक वृद्ध शिक्षक भेट्न आए।
शिक्षकले भने,
“समय छ भने केही दिन पहाड घुम्न जाऔँ, अलि मन खुल्छ।”
नेताले सोचे—
जितको उत्सव त भइरहेकै छ,
एक–दुई दिन पहाड घुमे के फरक पर्छ र।
उनीहरू पहाडतिर लागे।
दिनभरि उकालो चढेपछि साँझतिर एउटा टुप्पोमा पुगे।
त्यहाँबाट टाढा विशाल हिमालहरू देखिन्थे।
सूर्य अस्ताउँदै थियो र आकाश सुनौलो रंगले भरिएको थियो।
नेताजीले गर्वका साथ भने,
“गुरुज्यू, यहाँ त निकै माथि पुगेछौँ।
सबै कुरा तल सानो देखिन्छ।”
शिक्षक मुस्कुराए।
उनीहरूले टाढा चम्किरहेको हिमाल देखाउँदै भने,
“त्यो हेर, संसारकै अग्लो शिखर।”
नेताले उत्साहित हुँदै भने,
“हो, त्यो त सगरमाथा होला।”
शिक्षकले शान्त स्वरमा सोधे,
“तिमीलाई के लाग्छ,
सगरमाथाको चुचुरोमा मानिस सधैं बसिरहन सक्छ?”
नेता हाँसे,
“कसरी सम्भव हुन्छ र?
त्यहाँ त केही मिनेट बस्न पनि गाह्रो हुन्छ।”
शिक्षकले गहिरो नजरले उनलाई हेरे र भने—
“राजनीतिमा जित पनि त्यही चुचुरो जस्तै हो।
त्यहाँ पुग्न धेरै मेहनत लाग्छ,
तर सधैं बसिरहन सकिँदैन।”
नेताजी केही बेर मौन भए।
शिक्षक फेरि बोले—
“मान्छेहरू चुचुरोमा पुगेर माते भने
खस्ने खतरा झन् बढ्छ।
त्यसैले सगरमाथा चढ्नेहरू पनि
सबैभन्दा छिटो तल झर्छन्—
किनकि उनीहरूलाई थाहा हुन्छ
चुचुरो बस्ने ठाउँ होइन।”
हावा चलिरहेको थियो।
तल गाउँका बत्तीहरू बिस्तारै बल्न थालेका थिए।
शिक्षकले अन्तिममा भने—
“नेताजी, चुनाव जित्नु ठूलो कुरा हो।
तर सम्झनुहोस्—
जित स्थायी हुँदैन,
शिखर स्थायी हुँदैन,
सत्ता स्थायी हुँदैन।
स्थायी हुने भनेको
जनताको विश्वास मात्र हो।”
त्यो रात नेताजी धेरै समयसम्म आकाश हेर्दै बसे।
उनी सोच्दै थिए—
सगरमाथा संसारकै अग्लो छ,
तर त्यो पनि
हिमालको विशाल श्रृंखलाभित्र एउटा टुप्पो मात्र हो।
भोलिपल्ट उनी शहर फर्किए।
यसपटक उनको चाल पहिलेभन्दा शान्त थियो,
बोलाइ पहिलेभन्दा संयमित।
किनकि उनले बुझिसकेका थिए—
“जितले उचाइ दिन्छ,
तर विनम्रताले मात्रै त्यो उचाइ टिकाउँछ।”